Rehber
TL/kg, TL/ton, çuval: borsa fiyat birimleri
Borsa bültenlerinde TL/kg, TMO'da TL/ton, canlı hayvanda TL/baş, yağda TL/litre: birimler nasıl okunur, nasıl çevrilir, randıman bazlı fiyat ne demektir?

Borsa bültenini ilk kez okuyan biri için en sık karışıklık, fiyatın hangi birimle yazıldığıdır. Aynı buğday, TMO duyurusunda "16.750 TL/ton", bir borsa bülteninde "16,750" ve başka bir bültende "20,994" diye görünebilir. Bu rehber bültenlerde kullanılan birimleri gerçek bülten satırlarıyla gösterir, dönüşümleri anlatır ve randımana bağlı fiyatların nasıl okunacağını açıklar. Bültenin diğer sütunları için borsa bülteni nasıl okunur rehberine bakabilirsiniz.
Bültenlerde hangi birimler var?
Bu sitenin okuduğu bültenlerde hububat, bakliyat, yağlı tohum ve kuru meyve çoğunlukla TL/kg ile yazılır. Ancak bazı ürünlerde farklı birimler de kullanılır:
| Borsa ve tarih | Satır | Birim |
|---|---|---|
| Polatlı, 30.10.2026 | Kırmızı ekmeklik buğday (2. derece), ortalama 20,994 | TL/kg |
| Adana, 30.10.2026 | Kütlü pamuk (40 randıman, makine toplama), 37,000–39,000 | TL/kg |
| Tekirdağ, 12.10.2026 | Dana, ortalama 162.500 | TL/baş |
| Bursa, 07.09.2026 | Buğday unu 50 kg çuval, 990,10 | TL/çuval |
| Erzurum, 30.10.2026 | Buğday kepeği | TL/çuval |
| Bandırma, 26.10.2026 | Zeytinyağı | TL/litre |
TMO ise hububat ve çeltik alım fiyatlarını TL/ton olarak ilan eder; 2026 ekmeklik buğday 1. grup fiyatı 16.750 TL/ton'dur. Fındıkta TMO fiyatı TL/kg'dır.
Temel dönüşümler
| Elinizdeki | İstediğiniz | İşlem |
|---|---|---|
| TL/ton | TL/kg | 1.000'e böl |
| TL/kg | TL/ton | 1.000 ile çarp |
| TL/çuval | TL/kg | Çuvalın kilogramına böl |
| TL/kg | TL/çuval | Çuvalın kilogramıyla çarp |
Hesabı elle yapmak yerine birim çevirici aracını kullanabilirsiniz; çuval ağırlığını siz girersiniz.
Aynı kural fiyat farklarına da uygulanır. TMO'nun 2026 buğday fiyatlarında 1. grup (16.750 TL/ton) ile 2. grup (16.500 TL/ton) arasındaki 250 TL/ton fark, kilogramda 0,25 TL eder; 1. grup ile 3. grup (15.750 TL/ton) arasındaki 1.000 TL/ton fark ise kilogramda 1 TL'dir. TMO'nun 2025 mısır bareminde 1. sınıf 11.400, 2. sınıf 11.300 TL/ton olduğuna göre iki sınıf arasındaki fark kilogramda 0,10 TL'dir. Bülten fiyatlarını TMO fiyatıyla karşılaştırırken bu küçük farklar ancak aynı birime çevrilince görünür hâle gelir.
Nokta ve virgül tuzağı
Türkçe yazımda nokta binlik ayıracı, virgül ondalık ayıracıdır. "16.750" on altı bin yedi yüz elli, "16,750" ise on altı virgül yetmiş beştir. Adana Ticaret Borsasının 30 Ekim 2026 bülteni, sayfanın altında TMO'nun 2026 buğday alım fiyatlarını "16,750 – 16,500 – 15,750" biçiminde, yani TL/kg cinsinden verir; TMO'nun kendi duyurusunda aynı rakamlar TL/ton olarak 16.750, 16.500 ve 15.750'dir. Bir rakamı karşılaştırmadan önce birimini ve ayıracını kontrol etmek gerekir.
Çuval
Çuvalın standart bir ağırlığı yoktur; ağırlık satır adında yazmalıdır. Bursa örneğinde "50 KG ÇV" ifadesi açıktır: 990,10 TL/çuval ÷ 50 = 19,80 TL/kg. Erzurum'daki "buğday kepeği çuval" satırında ise ağırlık yazmadığı için kilogram fiyatı hesaplanamaz.

Miktar ve tutar sütunlarından fiyatı kontrol etmek
Bültende ortalama fiyatın yanında miktar ve tutar sütunları varsa birimi bunlarla doğrulayabilirsiniz. Ortalama fiyat, işlem tutarının miktara bölünmesidir. Polatlı'nın 30 Ekim 2026 bülteninde kırmızı ekmeklik buğday (2. derece) satırında miktar 66.000, işlem tutarı 1.385.580 TL'dir; 1.385.580 ÷ 66.000 = 20,994 eder. Sonuç bültendeki ortalamayla aynı olduğuna göre miktar kilogram, fiyat TL/kg'dır. Şanlıurfa Ticaret Borsasının aynı günkü bülteninde de bir buğday satırında miktar 500.000 kg, tutar 7.000.000 TL'dir; fiyat 14,00 TL/kg çıkar.
Bu kontrol özellikle iki durumda işe yarar:
- Ondalık basamak: Bazı bültenler fiyatı dört ondalıkla verir. Konya Ticaret Borsasının 30 Ekim 2026 bülteninde 2. grup makarnalık buğday ortalaması 18,2927 TL/kg olarak yazılmıştır; bu, ton başına yaklaşık 18.292,70 TL demektir.
- Birim yazmayan satırlar: Satırda birim yoksa tutar ÷ miktar sonucunu, aynı ürünün başka borsalardaki TL/kg değerleriyle karşılaştırmak birimi tahmin etmeye yardım eder; yine de kesin bilgi için borsanın açıklamasına bakmak gerekir.
Bir günün birden çok satırını tek fiyata indirmek isterseniz basit ortalama değil, miktar ağırlıklı ortalama kullanmak gerekir; ortalama fiyat aracı her iki sonucu da gösterir.
Randımana bağlı fiyatlar
Bazı ürünlerde fiyat, ürünün "verimine" bağlı bir esas üzerinden verilir. Rakamı okurken o esası bilmek gerekir.
Fındık: yüzde 50 sağlam iç esası
TMO'nun 2026/27 belgesine göre kabuklu fındık alım fiyatları "%50 sağlam iç fındık esasına göre" ilan edilir: Giresun kalite 255, Levant 250, Sivri ve diğer 245 TL/kg. Yüzde 50'nin üzerindeki her randıman puanı için Giresun kalitede 5,10, Levant'ta 5,00, Sivri'de 4,90 TL/kg ilave verilir. Ayrıntı için fındık randımanı ve fiyatlama rehberine bakın.
Çeltik: randıman belirtilerek
TMO'nun 13.10.2026'da açıkladığı çeltik fiyatları her grup için bir randımanla birlikte verilir: Baldo grubu 45.000 TL/ton (55 randıman), Osmancık grubu 38.000 TL/ton (60 randıman), diğer uzun çeşitler 32.000 TL/ton (65 randıman) gibi. Yani fiyat, belirli bir pirinç verimine sahip çeltik içindir. Bkz. çeltik.
Pamuk ve ayçiçeği
Adana bülteninde kütlü pamuk "40 randıman" ve ayçiçeği "40 randıman" ibaresiyle yazılır; lif pamuk satırlarında da "41R" veya "51–52R" gibi randıman kodları yer alır. İzmir Ticaret Borsası, mahlıç (lif) pamuk tescillerinde zirai stopaj hesabı için gereken randıman oranlarını kendi çalışma alanı için her sezon belirler; 2025-2026 sezonu kararında beyaz Standart 1 tip için randıman rollergin-rotobar sistemde yüzde 37–41, sawgin sistemde yüzde 36–40 aralığında verilmiştir. Kütlü ve lif farkı için pamuk kütlü ve lif farkı rehberine bakabilirsiniz.

Hektolitre fiyat değil, kalitedir
Hektolitre ağırlığı (kg/hl), 100 litre tanenin ağırlığıdır ve grup belirlemede kullanılır. TMO'nun 2025 mısır bareminde 75 kg/hl ve üzeri 1. sınıf, 74,9 ve altı 2. sınıf sayılır; fiyat yine TL/ton olarak verilir (1. sınıf 11.400, 2. sınıf 11.300 TL/ton). Ölçütün anlamı için hektolitre, protein ve kalite kriterleri rehberine bakın.
Canlı hayvan ve litre
Canlı hayvanda birim baş, adet veya kilogram olabilir. Tekirdağ bülteninde dana ve inek TL/baş ile yazılırken aynı bültende dana derisi kilogram üzerinden tescil edilmiştir. Baş fiyatı, hayvanın ağırlığı bilinmeden kilo fiyatıyla kıyaslanamaz. Benzer biçimde zeytinyağı bazı bültenlerde TL/litre, bazılarında TL/kg ile yazılır; litre ve kilogram aynı şey değildir, karşılaştırmadan önce iki fiyatın aynı birime getirilmesi gerekir. Bkz. büyükbaş, karkas et ve zeytinyağı.
Nem ve ağırlık
Fiyat birimi ne olursa olsun, ödeme tartılan ağırlık üzerinden yapılır. Islak ürün kuruyunca ağırlık kaybeder; bu kayıp birim fiyatı değil satılan kilogramı etkiler. Hesap için nem firesi aracına bakabilirsiniz; satılacak toplam tutarı görmek için miktarı ve fiyatı hasılat hesaplama aracına girebilirsiniz. Terimler için randıman ve hektolitre ağırlığı maddelerine göz atın.
Kaynaklar
- bulten.polatliborsa.org.tr/BultenGunluk.ashx
- uye.sutb.org.tr/Bultenweb
- ktb.org.tr/api/v1/Alpha.WebPanel/OnlineKullaniciBulten/GetGunlukBulten/2026-10-3
- adanatb.org.tr/wp-content/uploads/2026/10/30102026.pdf
- tdag-ticbor.org.tr/gunluk/12102026.pdf
- btb.org.tr/images/gunlukbulten/1814/main.pdf
- erzurumtb.org.tr/api/v1/prices/bulletin
- bulten.bantb.org.tr/Tescil/TescilTarihli
- tmo.gov.tr/kurum-haber/1260/2026-donemi-hububat-alim-ve-satis-fiyatlari-ile-poli
- tmo.gov.tr/kurum-haber/1331/tmo-celtik-alim-fiyatlari-aciklandi
- tmo.gov.tr/Upload/Document/findik/findiksikcasorulansorular2024.pdf
- tmo.gov.tr/Upload/Document/misir/M_alimbarem2023.pdf
- itb.org.tr/Sayfa/157-izmir-ticaret-borsasi-2020-2021-sezonu-pamuk-randiman-ve-fi
Sık sorulan sorular
16.750 TL/ton kaç TL/kg eder?
Bir ton 1.000 kg olduğundan TL/ton fiyatı 1.000'e bölünür: 16.750 TL/ton, 16,75 TL/kg eder. Türkçe yazımda nokta binlik, virgül ondalık ayıracıdır; Adana Ticaret Borsasının 30 Ekim 2026 bülteninde TMO'nun 16.750 TL/ton ekmeklik buğday fiyatı '16,750' olarak, yani TL/kg cinsinden yazılmıştır.
Çuval fiyatını kilogram fiyatına nasıl çeviririm?
Çuval fiyatı çuvalın kilogramına bölünür. Bursa Ticaret Borsasının 7 Eylül 2026 bülteninde '50 kg çuval' buğday unu 990,10 TL/çuvaldan tescil edilmiştir; bu 990,10 / 50 = 19,80 TL/kg eder. Çuval ağırlığı satır adında yazmıyorsa çeviri yapılamaz.
Fındıkta '%50 randıman esası' ne demektir?
TMO kabuklu fındık fiyatını yüzde 50 sağlam iç oranı için ilan eder. 2026/27 döneminde Giresun kalite için bu fiyat 255 TL/kg'dır ve yüzde 50'nin üzerindeki her randıman puanı için 5,10 TL/kg eklenir; örneğin yüzde 53 randımanlı fındığın TMO fiyatı 255 + 3 × 5,10 = 270,30 TL/kg olur.
Hektolitre bir fiyat birimi mi?
Hayır. Hektolitre ağırlığı, 100 litre tanenin kilogram cinsinden ağırlığıdır ve bir kalite ölçütüdür. Örneğin TMO'nun 2025 mısır bareminde 75 kg/hl ve üzeri 1. sınıf sayılır; fiyat yine TL/ton ya da TL/kg olarak verilir.
Canlı hayvan fiyatı neden bazen baş, bazen kilo olarak yazılır?
Borsalar canlı hayvanı farklı birimlerle tescil eder. Tekirdağ Ticaret Borsasının 12 Ekim 2026 bülteninde dana TL/baş olarak yer alırken aynı bültende dana derisi kilogram üzerinden tescil edilmiştir. Baş fiyatı ile kilo fiyatı, hayvanın ağırlığı bilinmeden karşılaştırılamaz.