Borsa sözlüğü
Hektolitre ağırlığı
Tanenin 100 litre hacimdeki kilogram cinsinden ağırlığı; buğday, arpa ve mısırda un ve irmik verimiyle ilişkili bir ölçüt.
Hektolitre ağırlığı, tane ürününün 100 litre hacimdeki ağırlığıdır ve kg/hl ya da kısaca kg olarak verilir. Erciyes Tarım ve Hayvan Bilimleri Dergisindeki bir çalışmaya göre hektolitre ağırlığı tane iriliği, protein oranı, tane şekli ve kabuk yapısından etkilenir; hektolitresi yüksek ürünün tane yapısı sıkı, sert ve camsıdır.
Ne anlatır?
Bahri Dağdaş Bitkisel Araştırma Dergisindeki bir derlemeye göre hektolitre ve bin tane ağırlığı ile tane iriliği, ekmekçilik kalitesinden çok un verimini ortaya koyan değerlerdir. Aynı derlemede makarnalık buğdayda hektolitrenin bir birim azalmasının irmik veriminde yüzde 0,7 düşüşe yol açtığı aktarılır.
Baremdeki yeri
| Ürün (TMO baremi) | 1. grup veya sınıf |
|---|---|
| Ekmeklik buğday, 2026 | 78 ve üzeri |
| Makarnalık buğday, 2026 | 78 ve üzeri |
| Arpa, 2026 | 64,0 ve üzeri |
| Mısır, 2025 | 75 ve üzeri |
Bu sınırlar ilgili döneme aittir ve değişebilir.
Nasıl ölçülür?
Polatlı Ticaret Borsası 2023 faaliyet raporuna göre borsa laboratuvarında yabancı madde ayrıldıktan sonra hektolitre, rutubet ve protein hızlı yöntemle belirlenir. TMO alımlarında da rutubet ve hektolitre protein cihazıyla ölçülür. Ayrıntı için kalite kriterleri rehberine bakın.