Borsa sözlüğü
Zıt renkli ekmeklik buğday
Beyaz ekmeklik buğday içindeki kırmızı taneler ile kırmızı ekmeklik buğday içindeki beyaz taneler; oranı sınıf belirlemede kullanılır.
Ekmeklik buğdaylar tane rengine göre kırmızı ve beyaz olarak ayrılır. TMO'nun 2026 hububat alım esaslarına göre ekmeklik buğday renk hâkimiyetine göre kırmızı ve beyaz olarak sınıflandırılıp depolanır ve çeşidine bakılmaksızın renk durumuna göre ilgili kodla alınır. Bir partide baskın renge karşıt renkteki tanelere zıt renkli ekmeklik buğday denir.
Tanımın kaynağı
Ticaret Bakanlığının lisanslı depolarda buğday ve arpa kriterleri belgesine göre TS 2974 Buğday Standardındaki "diğer nevi çeşit buğday taneleri" başlığı "zıt renkli ekmeklik buğday" olarak değiştirilmiş ve şöyle tanımlanmıştır: beyaz ekmeklik buğday içindeki kırmızı ekmeklik, kırmızı ekmeklik buğday içindeki beyaz ekmeklik buğday taneleri.
Sınıfa etkisi
Belgedeki kurala göre analizde sağlam hububat dışındaki maddeler ayrıldıktan sonra zıt renkli taneler ayrılır ve oranı bulunur:
-
- (elit) ve 2. sınıfa giren kırmızı veya beyaz ekmeklik buğdayda zıt renk oranı yüzde 25,01 ile 50,00 arasındaysa ürün 3. sınıf olarak değerlendirilir.
- Analizde zaten 3. sınıf çıkan buğdayda zıt renk oranı sınıf belirlemez; ürün renk hâkimiyetine göre kendi sınıfında değerlendirilir.
TMO'nun 2023 dönemi talimatı aynı eşikleri 1210 kodlu beyaz ve 1220 kodlu kırmızı ekmeklik buğday için uygular. Belgeye göre ithal ekmeklik buğdaylarda sert buğday ve diğer buğday ayrımı yapılmaz.
Neden önemli?
Renk karışımı, kurala göre bir partiyi 1. veya 2. sınıftan doğrudan 3. sınıfa indirebildiği için fiyatlandırmada dikkate alınır; borsa bültenlerinde sınıflar ayrı satırlarda fiyatlanır. Buğday sınıflarının tamamı için buğday sınıfları rehberine, kırmızı sert grup için Anadolu kırmızı sert maddesine bakın.