Borsa sözlüğü
Anadolu kırmızı sert (AKS)
Ekmeklik buğdayların çeşide dayalı eski sınıflandırmasındaki grup; Bezostaja-1 gibi çeşitleri kapsar, TMO artık renk esasıyla alır.
Anadolu kırmızı sert, Türkiye'de ekmeklik buğdayların çeşit esasına dayanan sınıflandırmasındaki gruplardan biridir. Polatlı Ticaret Borsasının "Türk Buğday Sınıfları" sayfası ekmeklik buğdayları Anadolu Beyaz Sert, Anadolu Kırmızı Sert, Diğer Beyaz ve Diğer Kırmızı gruplarında, çeşit listeleriyle gösterir.
Hangi çeşitler bu grupta?
Polatlı Ticaret Borsasının listesinde Anadolu Kırmızı Sert grubunda yer alan çeşitlerden bazıları:
- Bezostaja-1
- Karasu-90
- Pamukova-97
- Flamura-85
- Alparslan
- Rumeli
Aynı sayfada Anadolu Beyaz Sert grubunda Tosunbey, Kıraç 66 ve Adana-99 gibi çeşitler bulunur.
Bugün ne anlama geliyor?
Bilgiçli ve Soylu'nun Bahri Dağdaş Bitkisel Araştırma Dergisindeki derlemesi, TMO'nun 2011'de protein esaslı alıma geçip çeşit gruplarını azaltmasını önemli bir gelişme olarak değerlendirir. TMO'nun 2023 dönemi genel yazısına göre o dönemden itibaren ekmeklik buğday bareminde çeşitler tamamen kaldırılmış, sert ekmeklik ve diğer ekmeklik ayrımı yapılmamış, buğdaylar renk hâkimiyetine göre kırmızı ve beyaz olarak alınmıştır. Ticaret Bakanlığının lisanslı depo kriterleri de TS 2974'e göre "tüm kırmızı ekmeklik buğdaylar" ve "tüm beyaz ekmeklik buğdaylar" başlıklarıyla sınıf yapar.
| Dönem | Kırmızı ekmeklik buğday nasıl sınıflanır? |
|---|---|
| Eski uygulama | Çeşide göre: Anadolu kırmızı sert veya diğer kırmızı |
| TMO 2023 ve sonrası | Renk hâkimiyeti ve analiz değerleri: kırmızı ekmeklik 1., 2., 3. grup |
Bu nedenle bir bültende "AKS" ya da "Anadolu Kırmızı Sert" adı görüldüğünde satırın eski çeşit esaslı adlandırmayı kullandığı düşünülmeli, karşılaştırma yaparken diğer borsaların grup adlarıyla doğrudan eşleştirilmemelidir. Ayrıntı için buğday sınıfları rehberine bakın.