Borsa sözlüğü
Canlı haşere
Ürün içinde yaşayan ambar zararlısı böcek; TMO alımlarında canlı haşere içeren hububat ve fındık kesinlikle satın alınmaz.
Ambar zararlıları, depolanan tahıl ve kuruyemişle beslenen böceklerdir. Analizde iki ayrı kavram vardır: ürünün içinde hâlâ yaşayan böcek, yani canlı haşere, ve böceğin daha önce tanelerde bıraktığı tahribat. İlki doğrudan ret sebebidir, ikincisi oranına göre fiyatı düşürür.
Hububatta
TMO'nun 2026 dönemi hububat alım esasları ve barem uygulamalarına göre:
- Canlı haşere (ambar zararlısı) içeren ürünler kesinlikle alınmaz.
- Tohum ilacıyla ilaçlanmış ürünler alınmaz.
- Fumige edilmiş yeni mahsul ürün, fumigasyon belgesi varsa ve analiz numunesinde canlı haşere yoksa alım işlemine alınır.
Haşere tahribatı ise barem tablosunda kusurlu tane unsurları arasında oranıyla değerlendirilir.
Fındıkta
TMO'nun 2026/27 fındık alım belgesine göre fındık iç kurdu gibi canlı haşere içeren ürün satın alınmaz. Ayrıca bir kilogramlık analiz numunesinde yüzde 3'ün üzerinde fındık zararlısı tahribatı bulunan ürün de alınmaz. Canlı haşere içermeyen, eski yıl mahsulü olmayan ve kendine özgü renk ve kokudaki ürünlerin analizine geçilir.
Depoda
Hububat lisanslı depo tebliğinin 13. maddesi depo işletmesine, ürünü aşırı nem, sıcaklık, kemirgen, mikroorganizma ve böceklerden koruma yükümlülüğü getirir. Böcek gelişimi nem ve sıcaklıkla hızlandığı için iyi kurutma ilk önlemdir; nem için rutubet maddesine, depolama koşulları için lisanslı depo maddesine bakın.